Jubileusz 700-lecia Parafii św. Bartłomieja Apostoła w Ciągowicach

W niedzielne przedpołudnie, 22 czerwca, w Ciągowicach rozpoczęły się uroczystości z okazji 700-lecia Parafii św. Bartłomieja Apostoła. Obchody zainaugurowano przemarszem korowodu do kościoła parafialnego, gdzie punktualnie o godz. 12:00 rozpoczęła się uroczysta Msza Święta, celebrowana przez biskupa Artura Ważnego. Podczas liturgii poświęcono pamiątkową tablicę upamiętniającą jubileusz parafii.

Po zakończeniu mszy uczestnicy wydarzenia przenieśli się na plac przykościelny, gdzie odbyły się dalsze, plenerowe obchody 700-lecia powstania parafii. W uroczystościach wzięli udział mieszkańcy sołectw: Turza, Ciągowice i Kuźnica Masłońska, zaproszeni goście oraz licznie przybyli mieszkańcy Gminy Łazy i Powiatu Zawierciańskiego. Gminę Łazy reprezentowali: Burmistrz Łaz Maciej Kaczyński, Agnieszka Perkowska, kierownik Wydziału Rozwoju i Komunikacji Społecznej Urzędu Miejskiego w Łazach i Marta Włosińska, Prezes Zarządu Promax Sp. z o.o. w Łazach, którzy przybyli w towarzystwie przedstawicieli Rady Miejskiej w Łazach: przewodniczącego Dariusza Tabasa i radnej Marty Grzesicy. W uroczystości uczestniczyli również Janusz Kmiecik, Prezes Zarządu PPUH "DOLOMIT" Kopalnia ”Ząbkowice” S.A. i Ryszard Spyra, Burmistrz Poręby. Starostwo Powiatowe w Zawierciu reprezentował Członek Zarządu Powiatu Zawierciańskiego Grzegorz Piłka. List gratulacyjny z okazji niecodziennej uroczystości na ręce organizatorów skierował Mirosław Mazur, Wiceprzewodniczący Sejmiku Województwa Śląskiego. Na uroczystość przybyli duchowni z całego regionu. Obok bp. Artura Ważnego, który celebrował mszę i ks. proboszcza Jacka Koniecznego, gospodarza Parafii Ciągowice zasiedli księża z Gminy Łazy oraz reprezentanci diecezji sosnowieckiej.

Niedziela, 22 czerwca, upłynęła w atmosferze świętowania jubileuszu. Oficjalną część wydarzenia poprowadziła Henryka Bar, a Marek Gucwa z OSP Ciągowice przybliżył zebranym historię parafii. Na plenerowej scenie wystąpiły Koła Gospodyń Wiejskich z Turzy i Ciągowic, które zaprezentowały regionalne pieśni pod kierunkiem Anny Wolskiej.

Swoje umiejętności wokalne zaprezentowały również uczennice Niepublicznej Szkoły Podstawowej w Ciągowicach. W krótkim recitalu wystąpiła Anna Wolska, wykonując utwory z repertuaru Grażyny Łobaszewskiej. Część artystyczną zakończył koncert zespołu Sezon na Czereśnie, a całość uświetniła Orkiestra Dęta z Niegowonic pod kierunkiem Marka Zimnego.

Podczas jubileuszu nie mogło zabraknąć strefy gastronomicznej, którą przygotowały Koła Gospodyń Wiejskich i Ochotnicze Straże Pożarne z Ciągowic i Turzy. W trakcie wydarzenia prowadzono także zbiórkę środków na leczenie mieszkanki Gminy Łazy – Kingi Różańskiej.

Jubileusz poprzedziło szereg prac przygotowawczych, w które bardzo licznie zaangażowali się mieszkańcy Ciągowic, Turzy i Kuźnicy Masłońskiej. Oprócz sprzątania i upiększania kościoła,  porządkowania terenu wokół świątyni, pielęgnowania kwietnych skwerów, renowacji ogrodzenia i dekorowania sołectw na placu przy kościele zostały zamontowane tablice, które zawierają spis ludności Parafii Ciągowice z roku 1791. Materiały pochodzą z Archiwum Narodowego w Krakowie. Fundatorem tablic jest Koło Gospodyń Wiejskich w Ciągowicach, a konstrukcję wykonał Krzysztof Dobrowolski. Główną organizatorką jubileuszu była radna Agnieszka Janus. Organizację jubileuszu koordynowali także sołtysi: Monika Kowalczyk, Henryk Mogieła i Mieczysław Skręt, przewodniczące Kół Gospodyń Wiejskich Agnieszka Janus i Dorota Janus we współpracy z ks. proboszczem Jackiem Koniecznym oraz Rady Sołeckie Ciągowic, Kuźnicy Masłońskiej i Turzy. 

Z kart historii Parafii Ciągowice

Pierwszy dokument, który wymienia nazwę naszej miejscowości i parafii Ciągowice to wykaz świętopietrza z 1325 r. Wyceniono w nim wartość parafii, na 6 grzywien a plebanem wtedy był Piotr. Biorąc pod uwagę obszar, parafia Ciągowice mając 157,5 km² ustępowała tylko Koziegłowom, a liczbę ludności wyliczono na ponad 330 osób. Parafia należała do dóbr kościelnych dekanatu sławkowskiego, a następnie bytomskiego i sławkowsko-bytomskiego.

Pod względem administracyjnym Ciągowice do lat 90. XIV wieku należały do Ziemi Krakowskiej. Po utworzeniu województwa krakowskiego weszły w jego skład, ale z przynależnością do powiatu lelowskiego, aż do czasów rozbiorów. Były miejscowością graniczną – między Księstwem Siewierskim a Rzeczpospolitą; granica przebiegała tuż za Ciągowicami.

Z XVI-wiecznych spisów podatkowych wynika, że do parafii należały: Ciągowice, Rokitno, Niegowonice, Kuźnica Masłońska, Czarna Poręba, Krzemięda, Kuźnica Niwki, Kuźnica Poręba, Kuźnica Wiesiołka.

W czasie zaborów Ciągowice znajdowały się w granicach Królestwa Pruskiego w powiecie pilickim obwodu olkuskiego i należały do dekanatu siewierskiego. Po utworzeniu Księstwa Warszawskiego parafia wraca do diecezji krakowskiej a w 1883 roku zostaje włączona do utworzonej diecezji kieleckiej. W 1925 roku Ciągowice weszły w skład diecezji częstochowskiej a od 1992 roku – do nowo utworzonej diecezji sosnowieckiej. Parafia Ciągowice obecnie obejmuje wsie: Ciągowice, Turzę i Kuźnicę Masłońską. Aktualnie należy ona do diecezji sosnowieckiej w dekanacie łazowskim i liczy około 1000 mieszkańców.

Drewniany budynek kościoła z XV wieku spłonął 27 czerwca 1847 roku od ognia powstałego w domu sąsiadującym z plebanią. Spalił się wtedy także budynek plebanii z 1828 r. wraz z zabudowaniami oraz organistówką, szpital, domy 11 włościan, 6 budynków dworskich z zabudowaniami. Uratowano część obrazów, figur, chorągwi, ornatów, srebrną monstrancję i inne cenne przedmioty. Wkrótce po pożarze, wybudowano kapliczkę dla parafian.

Budynek kościoła, z którego korzystamy do dzisiaj, konsekrowano 26 sierpnia 1882 roku. Kościół, w stylu bazylikowo – romańskim, jest kamienny, jednonawowy, z wieżą, posiada trzy ołtarze: główny – Matki Bożej z Dzieciątkiem i boczne – z prawej – świętego Antoniego oraz z lewej – świętego Józefa. W prezbiterium widzimy belkowanie zebrane i malaturę z czterema ewangelistami, na suficie w nawie liczne obrazy: Matki Bożej Niepokalanej, świętego Piotra, świętego Pawła i świętego Bartłomieja – patrona naszej parafii. W naszym kościele zachowały się dwie zabytkowe figury z XVI wieku – świętego Floriana oraz świętego Wacława (z tarczą). Chór w stylu barokowym – wygięty, wspiera się na dwóch żelaznych kolumnach. Organy z 1890 roku, zostały wymienione na nowe w 1995 roku.

Wieś Ciągowice zachowała do dziś układ średniowiecznej zabudowy o charakterze miejskim to jest z rynkiem z narożnymi wylotami, na środku którego znajduje się zabytkowa kapliczka świętego Jana Nepomucena, a od południa kościół i dawniej drewniana organistówka, która nie zachowała się podobnie jak i drewniana karczma, która znajdowała się od północy rynku poniżej studni, dziś już nieczynnej. W zachodniej części wsi częściowo zachował się murowany dworek szlachecki wraz z zabudowaniami dworskimi i parkiem.

Wśród wielu proboszczów parafii Ciągowice warto wymienić:

•            księdza Pawła Chęcińskiego, który w latach 1902–1911 zasłynął on jako wielki lekarz-znachor-zielarz-aptekarz; leczył chorych także przybywających z okolicznych i odległych miejscowości, jako ciekawostkę należy wspomnieć że ksiądz Chęciński przeżył 108 lat.

•            księdza Tadeusza Marię, proboszcza w latach 1960–1968; który przybył do Ciągowic z dużym doświadczeniem życiowym; z wykształcenia inżynier – pracował przy budowie linii kolejowej z Zawiercia do Tarnowskich Gór; do kapłaństwa przystąpił wprost po ocaleniu z obozu koncentracyjnego w Oświęcimiu,

•            księdza Franciszka Węglarza, który posługiwał w parafii 33 lata i w 2002 roku odszedł jako emerytowany proboszcz; ksiądz "budowniczy", który wykonał i inicjował wiele prac – odnowienie budynku kościoła (z zewnątrz i wewnątrz), muru cmentarnego, kapliczki świętego Jana, restauracja cennych organów; nowy dom parafialny, dom przedpogrzebowy, odnowienie i chodniki wokół kościoła; zapisał się w naszej pamięci wielką życzliwością i pracowitością; ksiądz Franciszek spoczywa na naszym cmentarzu w grobie ufundowanym przez wdzięcznych parafian,

•            księdza Jana Kierata, który nas nagle opuścił w 2022 roku pozostawiając po sobie odnowione prezbiterium, montaż automatycznych mechanizmów dzwonów kościelnych, uporządkowany cmentarz, dokończone okna witrażowe oraz największą inwestycję – remont i odnowienie dachu kościelnego z pomalowaniem elewacji – dokończone już po jego śmierci.

•            obecnym proboszczem parafii jest ksiądz Jacek Konieczny.